So today we are heading out on another adventure near to home in the district of Ezine in Canakkale. We are going to try and find an old building in the middle of nowhere. We have heard about an old Ottoman hunting lodge, a square enchanting building, that was built for Cezayirli Gazi Hasan Pasa or Hasan Pasha of Algiers. He lived from 1713 to 1790 and he was bought as a Georgian slave in Eastern Turkey by a merchant from Tekirdag who raised him like one of his own sons.
He became an Ottoman Admiral and Grand Vizier and although he was based in the town of Çeşme, this hunting lodge was his. A colourful character, he would take his pet lion with him everywhere he went.
So we set off towards Mahmudiye and then Üvecik village, where we turn right and right again, taking the road to Yenikoy Papaz Plaj, meaning New Village by the Priest’s Beach. About 5km from the Üvecik you will see a sign for Cezayirli Hasan Pasa on your right. This is a dirt track. Depending on weather conditions it may be difficult for an ordinary car. It can get quite muddy. From the tarmac road it is listed as 3.5km. I am not sure this is correct. It seems a bit shorter than this.
And finally we arrive at our destination. Wow. Standing out on its own in the middle of nowhere is this perfectly square shaped building. This mansion, or hunting lodge would have been built around 1785 which is extraordinary considering how intact it still is, exposed to the elements in this flat countryside. Originally there would have been a village here called Kesikköy but absolutely nothing of the village remains except for the foundations of a building nearby.
Hasan Pasha would have wanted to secure lands at the entrance of the Dardanelles and this large area of land would have extended inland and on the land upon which this building is built, the surrounding countryside providing an excellent hunting ground.
Originally there would have been steps leading up to the raised entrance of the building but these have gone as has the roof. However, looking inside we can see traces of the original timbers that would have formed the two floors. There is evidence of a chimney and you can see where the staircase would have been.
Just outside there is an entrance in the ground and a tunnel which appears to lead towards the house. This may have been used for entry to the basement level of the building but I can’t be sure. Inside the building there also appears to be evidence of a well. The ornate vantage points at each corner on the roof of the building would have provided some spectacular views of the surrounding countryside. One of the corners structures is not present and has probably suffered from earthquake damage of the test of time.
Bugün, Çanakkale’nin Ezine ilçesine yakın bir noktada, evimize pek de uzak olmayan yeni bir maceraya çıkıyoruz. Amacımız, tam anlamıyla “hiçbir yerin ortasında” bulunan eski bir binayı bulmak. Bu yapının, Cezayirli Gazi Hasan Paşa’ya — yani Cezayirli Hasan Paşa’ya — ait olduğu söylenen eski bir Osmanlı av köşkü olduğunu duyduk. Kare planlı, büyüleyici bir yapıymış.
Hasan Paşa, 1713–1790 yılları arasında yaşamış, aslen Gürcü kökenli olup Doğu Anadolu’da köle olarak satılmış. Tekirdağlı bir tüccar tarafından satın alınıp evlat gibi büyütülmüş. Daha sonra Osmanlı donanmasında amiralliğe ve nihayet sadrazamlığa kadar yükselmiş. Asıl merkezi Çeşme olsa da bu av köşkünü burada yaptırmış. Renkli kişiliğiyle tanınan Hasan Paşa’nın her yere evcil aslanıyla gittiği anlatılır.
Biz de bu yapıyı bulmak için yola koyulduk. Önce Mahmudiye’ye, ardından Üvecik Köyü’ne doğru gittik. Buradan sağa ve tekrar sağa dönerek Yeniköy – Papaz Plajı yoluna girdik. Üvecik’ten yaklaşık 5 km sonra, sağ tarafta “Cezayirli Hasan Paşa” tabelasını göreceksiniz. Bu noktadan itibaren stabilize bir yola giriyorsunuz. Hava koşullarına göre normal araçlarla geçilmesi zor olabilir, zemin oldukça çamurlu olabiliyor. Tabela 3,5 km yazsa da bize biraz daha kısa gibi geldi.
Ve nihayet varış noktamıza ulaştık. Gerçekten de “hiçbir yerin ortasında” duran, kusursuz kare planlı bu bina oldukça etkileyici. 1785 civarında inşa edildiği düşünülen bu köşk, tüm doğa koşullarına açık olmasına rağmen hâlâ şaşırtıcı derecede sağlam durumda. Eskiden burada Kesikköy adlı bir köy bulunduğu, ancak bugün köyden geriye yalnızca yakındaki bir yapının temellerinin kaldığı biliniyor.
Hasan Paşa, muhtemelen Çanakkale Boğazı’nın girişine yakın bu toprakları güvence altına almak istemişti. Av köşkünün bulunduğu bu düzlük, o dönemlerde ideal bir av sahası sunuyordu.
Yapının girişine çıkan orijinal merdivenler artık yok, çatı da çökmüş. Ancak içeride, iki katlı yapıyı oluşturan eski ahşap kirişlerin izleri hâlâ görülebiliyor. Bacaya dair kalıntılar ve eskiden merdivenin bulunduğu alan da belli oluyor.
Binanın hemen dışında, yere açılan bir giriş ve yapıya doğru giden gibi görünen bir tünel var. Bu tünelin binanın bodrum katına erişimi sağladığı düşünülüyor ama kesin bir şey söylemek zor. Yapının içinde bir kuyu izine de rastladık.
Binanın çatısında, her köşeye yerleştirilmiş gözlem noktaları bulunuyor. Buralardan çevredeki kırsal alanın muhteşem manzarası izlenebiliyormuş. Ancak bu köşe yapılardan biri bugün yerinde değil; muhtemelen zamanın yıkıcı etkilerine veya bir depreme yenik düşmüş.
Bu tarihi yapıyı yerinde görmek gerçekten çok etkileyici. Sadece binanın kendisi değil, çevresindeki sessizlik ve doğa da insanı oldukça etkiliyor.
Leave a Reply